Als we het denken te weten wordt het tijd om te ervaren wat al die theorieën over...

...communicatie, management en leiderschap werkelijk inhouden.

Als we het denken te weten wordt het tijd om te ervaren

Stress

Geschreven door: 

Stress kan onderverdeeld worden in snelle stress en langzame stress. Snelle stress treedt op na een hevige schrik of iets anders onprettigs (acuut). Op dat moment sturen de hersenen stress-signalen via het ruggenmerg en zenuwuiteinden van het sympatisch zenuwstelsel het lichaam in. Er wordt adrenaline en noradrenaline uitgescheiden en het lichaam maakt zich klaar voor een vlucht-, een vecht en/of een angstreactie. (dit verschijnsel zien wij o.a. bij hyperventilatie).

Bij langzame stress moeten we eerst op stoom komen. De hypothalamus gaat CRH uitscheiden (corticotropine releasing hormoon) Dit stofje gaat naar de hypofyse, deze reageert met de productie van ACTH (adrenocorticotroop hormoon). Via de bloedstroom gaat dit hormoon naar de bijnierschors, die vervolgens glucocortico-steroiden gaat produceren. Dit beinvloedt een heleboel lichaamsprocessen. Het effect ervan op het lichaam is afhankelijk van hoe lang deze stresssituatie blijft bestaan.

Wat wij zien in het lichaam als er stress ontstaat: spieren maken opgeslagen energie vrij, er ontstaan schrikreacties bv zweten, ademhaling versnelt (eventueel hyperventilatie), langdurige stress geeft verkramping van de spieren, slapeloosheid met als gevolg vermoeidheid, hartslag en bloeddruk stijgt (daadwerkelijke hartklachten ten gevolge van langdurige stress). De bloedtoevoer naar de darmen neemt af dus problemen in de spijsvertering, maar ook in de mond, droge mond bijvoorbeeld. (op lange termijn maagzweren, verstoppingen e.d.). Menstruatie-en potentiestoornissen, hoofdpijnen, nek en rugklachten, duizelingen en huidaandoeningen. Bestaande huidaandoeningen verergeren vaak ten gevolge van stress. Meestal is ook verhoogd cholesterol, wat weer kan leiden tot hart- en vaat ziekten

Stress symptomen

We kunnen onderscheid maken tussen lichamelijke, geestelijke, sociale en gedragssymptomen. Deze verschillende stress symptoomsoorten vloeien dikwijls in elkaar over. En ze versterken elkaar.
 

Lichamelijke symptomen stress

In de eerste plaats gaat langdurige stress gepaard met een vermindering van het weerstandsvermogen. Het immuunsysteem functioneert minder goed, waardoor men sneller vatbaar is voor virussen die infecties kunnen veroorzaken. Vaak worden mensen ziek aan het begin van hun vakantie. Een mogelijke verklaring hiervoor is dat de stress vlak voor de vakantieperiode juist sterk toeneemt, omdat er nog veel zaken geregeld moeten worden.

Heel wat mensen werken tot op het laatste moment heel hard om 'met een gerust gevoel' op vakantie te kunnen gaan. Uiteindelijk zijn ze doodmoe en contact met een alledaags virus kan dan voldoende zijn om ziek te worden. Verder treden er een aantal lichamelijke symptomen op die heel verschillend van aard kunnen zijn. Soms treden ze geïnsoleerd op, maar meestal gaat het om een combinatie van een aantal factoren.

Voorbeelden van deze symptomen zijn:
- hoofd- en nekpijn
- pijn in de schouders
- transpireren
- hyperventilatie
- duizeligheid
- verminderd libido
- spijsverteringsstoornissen
- een verstoord slaappatroon
- benauwdheid
- pijn in de borst
- hartklachten
- maag- en darmklachten

Soms ontstaan er nieuwe klachten, zoals bijvoorbeeld allergieën of astma. We moeten er wel rekening mee houden dat deze symptomen niet altijd terug te brengen zijn tot reacties op negatieve stress. Andere oorzaken kunnen eraan ten grondslag liggen. Een grondig medisch onderzoek kan hierover uitsluitsel geven.

Geestelijke symptomen stress
Te veel stress heeft ook invloed op ons psychische functioneren. Dit uit zich echter niet onmiddelijk. Het gaat om een sluipend proces dat uiteindelijk leidt tot een aantal symptomen. 

Deze symptomen kunnen zeer variabel zijn, zoals bijvoorbeeld:
- concentratieverlies
- verminderde aandacht voor details
- verminderde creativiteit
- vergeetachtigheid
- verhoogde prikkelbaarheid
- verhoogde rusteloosheid
- verhoogde alertheid
- verhoogde gevoeligheid, bijvoorbeeld voor geluiden
- angstaanvallen
- gevoelens van machteloosheid

Gedragssymptomen stress
Zowel de lichamelijke als de geestelijke symptomen zijn op korte termijn van grote invloed op ons gedrag.

Het gaat onder meer om de volgende elementen:
- een veranderd eetpatroon, zoals een gebrek aan eetlust, ongecontroleerde eetbuien of het zich te goed doen aan allerlei zoetigheden
- slaapproblemen
- overmatig alchoholgebruik
- excessief roken
- opvliegend gedrag
- defensief gedrag
- ijsberen
- zelfverwaarlozing
- afhankelijkheid van medicijnen of drugs

Sociale symptomen stress
Uiteindelijk kan het niet anders of de voorgaande symptomen leiden tot een aantal rampzalige sociale symptomen.

Het gaat onder andere om:
- communicatiestoornissen
- relatieproblemen
- isolatie
- arbeidsverzuim

De directe en de professionele omgeving worden vaak niet gespaard bij bovenstaande gevolgen van langdurige stress.

De gevolgen van langdurige stress kunnen op termijn zelfs ronduit desastreus genoemd worden. In ernstige gevallen kan er zelfs sprake zijn van een persoonsverandering. Echtscheidingen, financiële problemen, verslavingen en arbeidsverzuim behoren tot de reële gevaren.